Kriptoda Kaldıraç Depremi: 2025 Yılında 150 Milyar Dolarlık Pozisyon Kül Oldu
Kripto para piyasaları, 2025 yılı boyunca yatırımcıların risk iştahı ile makroekonomik gerçeklerin çarpıştığı devasa bir tasfiye yılına sahne oldu. CoinGlass tarafından yayımlanan son veriler, dijital varlık dünyasındaki kaldıraçlı işlemlerin yarattığı sistemik riskin boyutlarını gözler önüne seriyor. Yıl başından bu yana likidasyona uğrayan pozisyonların toplam nominal değeri 150 milyar dolara dayanırken, piyasa tarihindeki en büyük yıkımlardan biri Ekim ayında yaşandı.
Günlük 500 Milyon Dolarlık “Sessiz” Erime
2025 yılı, kripto yatırımcıları için volatiliteyle mücadelenin yılı oldu. Verilere göre, piyasada her gün ortalama 400 ila 500 milyon dolarlık pozisyon zarar durdurma (stop-loss) veya likidasyon mekanizmalarıyla kapandı. Analistler, bu “rutin” tasfiyelerin piyasa fiyatlarını her zaman derinlemesine sarsmadığını, ancak sistemdeki stresin belirli kritik eşiklerde birikerek büyük patlamalara zemin hazırladığını belirtiyor.
10-11 Ekim: “Kara Cumartesi” ve 19 Milyar Dolarlık Yıkım
Kripto tarihinin en büyük deleveraging (kaldıraç çözülmesi) operasyonu, 10-11 Ekim tarihlerinde gerçekleşti. Piyasa literatürüne “Kara Cumartesi” olarak geçen bu iki günde, zincirleme tasfiyeler sonucunda resmi olarak 19 milyar dolarlık hacim buharlaştı.
Ancak CoinGlass, madalyonun görünmeyen yüzüne dikkat çekiyor: Raporlama gecikmeleri ve piyasa yapıcı verileri dahil edildiğinde, gerçek kaybın 30 ile 40 milyar dolar arasında olabileceği tahmin ediliyor. Bu devasa dalgada tasfiye edilen pozisyonların %90’ının long (yükseliş) yönlü olması, piyasanın yukarı yönlü harekete ne denli hazırlıksız yakalandığını kanıtlar nitelikte.
Krizin Tetikleyicisi: Trump’ın Çin Tarifeleri ve “Aşırı Isınan” Bitcoin
Peki, bu büyük çöküşü ne tetikledi? Rapora göre “Kara Cumartesi”nin fitili, teknik analizlerden ziyade makroekonomik bir şokla ateşlendi:
Tarife Şoku: ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin’den ithal edilen ürünlere %100 gümrük vergisi uygulanacağını açıklaması, küresel piyasalarda riskten kaçış dalgası başlattı.
BTC Zirvesi ve Kaldıraç Yoğunluğu: Tasfiye dalgası öncesinde Bitcoin, gevşek para politikası beklentileriyle 126.000 dolar seviyesine ulaşarak tarihi zirvesini görmüştü.
Piyasa Dengesizliği: Vadeli işlemler ile spot fiyat arasındaki farkın (spread) rekor seviyeye çıkması ve kaldıraç oranlarının sürdürülemez noktaya ulaşması, dışsal bir şokla tüm sistemin çökmesine neden oldu.